
"Bókaflokkurinn neon klikkar ekki frekar en fyrri daginn," skrifar Helgi Snær Sigurðsson í sunnudagsblaði Morgunblaðsins, þar sem hann gefur Klaustrinu eftir Panos Karnzis, nýjustu bókinni í neon-flokknum fjórar stjörnur (* * * *). "Karnezis dregur upp áhugaverðar myndir af kirkjunnar þjónum og það blessunarlega án skrautmælgi eða lýsingarorðafjöld. Abbadísin og biskupinn eru aðalpersónur sögunnar, á yfirborðinu einlægir þjónar Guðs sem falla ekki í freistni, virðast flekklausir og óskeikulir í sínum störfum. En hver hefur sinn djöful að draga og mannlegar hvatir er erfitt að hemja, hversu sterk sem trúin er. Þjáningin sem fylgir hinum meintu syndum er mikil hjá aðalpersónunum og listilega lýst hjá Karnezis sem og hversu mjög trúin getur brenglað rökrétta hugsun eða hreinlega hindrað hana og valdið fólki þjáningum." Sjá dóminn í heild sinni hér.
Bókaflokkurinn neon klikkar ekki frekar en fyrri daginn. Nýjasta bókin í flokknum og sú 63. í röðinni er dramatísk skáldsaga gríska rithöfundarins Panos Karnezis, Klaustrið. Í bókinni segir af nunnum sem dvelja í klaustri einu á spænskri sléttu á fyrri hluta síðustu aldar, einangraðar frá umheiminum að mestu, ef undanskildar eru einstaka ferðir fárra þeirra til ónefndrar borgar og vísitasíur biskupsins Estrada. Dag einn finnst ferðataska á þrepum klaustursins, með haganlega útskornum loftgötum á, og í henni kornbarn. Abbadísin, systir María Inés, tekur barnið að sér og telur að Guð hafi sent henni barnið, að fundur þess sé ekkert annað en kraftaverk. Abbadísin er þjökuð af syndum sínum (syndum skv. kenningum kaþólsku kirkjunnar) og telur að verið sé að veita sér tækifæri til að bæta fyrir þær. Nunnurnar í klaustrinu eru hins vegar ekki allar sáttar við þá ákvörðun abbadísarinnar að taka barnið að sér, í stað þess að senda það á munaðarleysingjahæli eða láta biskupinn ákveða hver örlög þess skuli vera. Helsti andstæðingur abbadísarinnar er systir Ana sem sér Satan í hverju horni og telur abbadísina andsetna, á valdi kölska. Og málin taka heldur að vandast fyrir abbadísina þegar biskupinn fréttir af barnsfundinum en hann er ekki syndlaus frekar en önnur börn Guðs.
Karnezis dregur upp áhugaverðar myndir af kirkjunnar þjónum og það blessunarlega án skrautmælgi eða lýsingarorðafjöld. Abbadísin og biskupinn eru aðalpersónur sögunnar, á yfirborðinu einlægir þjónar Guðs sem falla ekki í freistni, virðast flekklausir og óskeikulir í sínum störfum. En hver hefur sinn djöful að draga og mannlegar hvatir er erfitt að hemja, hversu sterk sem trúin er. Þjáningin sem fylgir hinum meintu syndum er mikil hjá aðalpersónunum og listilega lýst hjá Karnezis sem og hversu mjög trúin getur brenglað rökrétta hugsun eða hreinlega hindrað hana og valdið fólki þjáningum. Skemmtilegasta persónan er án efa biskupinn Estrada, hokinn af reynslu og hálfþreyttur á öllu umstanginu í kringum embættið, eins og Karenzis lýsir oft á tíðum snilldarlega. Á bls. 167 má t.d. finna texta sem sýnir vel skemmtilegan og tæran stíl Karnezis sem og lifandi mannlýsingar. Biskupinn er að renna í hlað hjá klaustrinu á biskupsbílnum, rykugur í framan eftir ferðalagið: „Biskupinn lokaði bíldyrunum og tók ofan leðurhjálminn. Litarhaftið á rykugu andliti hans var eins og á líki. Af skyldustörfum sínum hafði hann minnst dálæti á ferðalögum en þau voru nauðsynleg. Þar að auki var ekki slæmt að láta minna sig á það með óþægindum eftir klukkustundar setu undir stýri að í augum Drottins væri hann ekki eins merkilegur og virðingarstaða hans gaf fólki til kynna. Hann hristi frakkann, hvarf inn í rykský og fór að hósta. „Af visku Þinni hefur Þú gjört það allt,“ muldraði hann. „En það var engin þörf fyrir allt þetta ryk.“
Hann tók flösku af kölnarvatni upp úr vasa sínum, dreypti úr henni á vasaklútinn og þreif á sér andlitið þar til það hafði aftur fengið glæsibrag og festu rómversks keisara.“
Eini ljóðurinn á þessari annars ágætu sögu er sá að hún er á köflum fyrirsjáanleg. Það sem virðist eiga að vera ráðgáta í sögunni og valda lesandanum heilabrotum er alls engin ráðgáta, eða svo var það a.m.k. í tilfelli undirritaðs. Karnezis tekst engu að síður að halda lesandanum föngnum og koma honum örlítið á óvart undir lokin. Þá er það skemmtilegur leikur að gefa aðeins vísbendingur um hvar sagan gerist.
Helgi Snær Sigurðsson, Morgunblaðið, 30. maí 2010